Ο Χρίστιαν Μίτσκοσκι είναι πρωθυπουργός της Βόρειας Μακεδονίας και ηγείται κυβέρνησης του δεξιού κόμματος VMRO-DPMNE. Στις δημόσιες τοποθετήσεις του, όπως και κυβερνητικά στελέχη και βουλευτές του κόμματός του, χρησιμοποιεί συστηματικά την ονομασία «Μακεδονία», χωρίς τον προσδιορισμό «Βόρεια». Η πρακτική αυτή καταγράφεται πλέον στην ετήσια έκθεση προόδου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη χώρα, που δόθηκε στη δημοσιότητα. Η Κομισιόν σημειώνει ότι μέλη της κυβέρνησης και ανώτεροι αξιωματούχοι παραβλέπουν κατά καιρούς τη Συμφωνία των Πρεσπών. Προειδοποιεί ότι αυτό ενδέχεται να επηρεάσει τις σχέσεις καλής γειτονίας με την Ελλάδα.
- Η ετήσια έκθεση προόδου της Κομισιόν για τη Βόρεια Μακεδονία κάνει λόγο για παράβλεψη της Συμφωνίας των Πρεσπών από μέλη της κυβέρνησης.
- Ως παράδειγμα αναφέρεται η αποφυγή χρήσης της συνταγματικής ονομασίας της χώρας.
- Η έκθεση αναγνωρίζει ότι η συνεργασία με την Ελλάδα συνεχίζεται σε τομείς όπως η οικονομία, οι υποδομές, η ενέργεια, ο τουρισμός και ο πολιτισμός.
- Η Συμφωνία των Πρεσπών υπεγράφη τον Ιούνιο του 2018 και τέθηκε σε ισχύ τον Φεβρουάριο του 2019.
Η έκθεση ζητά καλόπιστη εφαρμογή των διμερών συμφωνιών
Το κρίσιμο σημείο της έκθεσης αφορά τις σχέσεις της Βόρειας Μακεδονίας με την Ελλάδα. Το κείμενο αρχίζει με θετική διαπίστωση: «Η συνεργασία με την Ελλάδα συνεχίζεται, ιδίως σε θέματα οικονομίας, υποδομών και ενεργειακής διασυνδεσιμότητας, τουρισμού και πολιτισμού».
Στη συνέχεια όμως η Επιτροπή στέλνει σαφές μήνυμα για την τήρηση των δεσμεύσεων της χώρας:
«Η καλόπιστη εφαρμογή των διμερών συμφωνιών, συμπεριλαμβανομένης της Συμφωνίας των Πρεσπών, παραμένει ουσιώδης. Μέλη της κυβέρνησης και ανώτεροι αξιωματούχοι παραβλέπουν κατά καιρούς τη Συμφωνία, μεταξύ άλλων μη χρησιμοποιώντας τη συνταγματική ονομασία της χώρας, γεγονός που ενδέχεται να επηρεάσει τις σχέσεις καλής γειτονίας».
Η Ναυτεμπορική περιγράφει τη διατύπωση της Κομισιόν ως έκφραση «προβληματισμού» και σημειώνει ότι η έκθεση καταγράφει επαναλαμβανόμενες περιπτώσεις μη τήρησης της συμφωνίας. Σύμφωνα με την ίδια, η Επιτροπή θεωρεί τη συνεπή εφαρμογή της Συμφωνίας των Πρεσπών βασική προϋπόθεση για ομαλές σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών.
Η ρητορική της κυβέρνησης Μίτσκοσκι στο επίκεντρο της κριτικής
Η κριτική της Κομισιόν δεν κατονομάζει πρόσωπα. Οι ελληνικές αναφορές τη συνδέουν ωστόσο άμεσα με τη δημόσια ρητορική του πρωθυπουργού Μίτσκοσκι, κυβερνητικών αξιωματούχων και βουλευτών του VMRO-DPMNE. Αυτοί χρησιμοποιούν τον όρο «Μακεδονία» και αποφεύγουν τον γεωγραφικό προσδιορισμό «Βόρεια» που προβλέπει η διμερής συμφωνία.
Το Βήμα χαρακτηρίζει την τακτική αυτή συνειδητή επιλογή της κυβέρνησης. Γράφει ότι φαίνεται να έχει σημάνει «καμπανάκι» στις Βρυξέλλες, οι οποίες βλέπουν να υπονομεύεται το πνεύμα συνεργασίας και σταθερότητας στα Δυτικά Βαλκάνια.
Διαφθορά και συνταγματικές αλλαγές χωρίς πρόοδο
Η έκθεση φαίνεται να εντοπίζει προβλήματα και σε άλλους τομείς. Ο ιστότοπος Albeu.com ανέφερε σε ανάρτησή του ότι η Βόρεια Μακεδονία δεν έχει σημειώσει πρόοδο στην καταπολέμηση της διαφθοράς. Σύμφωνα με την ίδια ανάρτηση, η διαφθορά παραμένει διαδεδομένη και προκαλεί σοβαρή ανησυχία.
Πρόοδος δεν υπάρχει ούτε στις συνταγματικές τροποποιήσεις που απαιτούνται για να συνεχιστούν οι ενταξιακές διαπραγματεύσεις με την Ευρωπαϊκή Ένωση, σύμφωνα με το Albeu.com.
Τι προβλέπει η Συμφωνία των Πρεσπών
Η Συμφωνία των Πρεσπών υπεγράφη τον Ιούνιο του 2018 και τέθηκε σε ισχύ τον Φεβρουάριο του 2019. Έλυσε την πολυετή διαφορά Αθήνας και Σκοπίων για το ονοματολογικό, την οποία η Ναυτεμπορική περιγράφει ως διπλωματική αντιπαράθεση μεταξύ Ελλάδας και της τότε ΠΓΔΜ.
Η συμφωνία προβλέπει την ονομασία «Δημοκρατία της Βόρειας Μακεδονίας», με σύντομη μορφή «Βόρεια Μακεδονία». Η ονομασία αυτή χρησιμοποιείται τόσο στο εσωτερικό της χώρας όσο και στις διεθνείς της σχέσεις. Κατά Το Βήμα, η τήρησή της αποτελεί κρίσιμο δείκτη για την ευρωπαϊκή πορεία και την αξιοπιστία της γειτονικής χώρας.































